248059_520416164662790_1673890833_n

W repozytorium Ubuntu znajduje się GDAL 1.7. Chcąc wykorzystać możliwości najnowszej wersji trzeba sobie skompilować program samemu :-).

Przygotowania – pobieranie potrzebnego oprogramowania

Pobieramy najnowsze źródła GDALa ze strony http://www.gdal.org/

W moim przypadku będzie to wersja 1.9.0:

http://download.osgeo.org/gdal/gdal-1.9.0.tar.gz

Do skompilowania wtyczki Oracle’a potrzebny będzie Instant Client.

Ściągamy pliki „zip”. Archiwa te umożliwiają instalację klienta w katalogu domowym – nie trzeba się martwić o uprawnienia.

Instant Client Package – Basic

Instant Client Package – SQL*Plus

Instant Client Package – SDK

Wersje dla innych architektur znajdują się pod adresem: http://www.oracle.com/technetwork/database/features/instant-client/index-097480.html?ssSourceSiteId=ocomen .

Instalacja Instant Clienta

Teraz trzeba rozpakować klienta, np. do katalogu: /home/user/oracle/instantclient_11_2.

UWAGA: W moim przypadku katalog domowy użytkownika to /home/user. Oczywiście w instalacji na swoim komputerze należy posługiwać się własną nazwą użytkownika.

Ustawiamy zmienne systemowe:

export ORACLE_HOME=/home/user/oracle/instantclient_11_2
export NLS_LANG=POLISH_POLAND.EE8ISO8859P2
export NLS_NUMERIC_CHARACTERS=.,
export LD_LIBRARY_PATH=$LD_LIBRARY_PATH:$ORACLE_HOME
export PATH=$PATH:$ORACLE_HOME

W związku ze zmianami linkera od Ubuntu 11.10 trzeba wyeksportować:

export LDFLAGS="-Wl,--no-as-needed"

(więcej: http://osgeo-org.1560.n6.nabble.com/gdal-dev-Configure-error-with-Oracle-instantclient-11-2-0-3-tp4889509p4933492.html)

Warto też dodać sobie te wartości do pliku .bashrc (/home/user/.bashrc), żeby po restarcie komputera zmienne środowiskowe były zachowane.

Po rozpakowaniu klienta tworzymy dowiązania symboliczne (w katalogu klienta instantclient_11_2):

ln -s libclntsh.so.11.1 libclntsh.so
ln -s libocci.so.11.1 libocci.so

Tworzymy dowiązanie symboliczne lib w katalogu klienta (instantclient_11_2) do tego katalogu, aby GDAL znalazł biblioteki. Jest to taki trick – GDAL szuka bibliotek w katalogu lib domyślnie i nie da się tego zmienić. Natomiast przy instalacji instant clienta z plików zip, wszystkie potrzebne pliki oracle’a znajdują się w głównym katalogu instalacyjnym.

ln -s /home/user/oracle/instantclient_11_2/ lib

Instalacja niezbędnych pakietów z repozytorium

Przede wszystkim trzeba zainstalować narzędzia do kompilacji:
sudo apt-get install build-essential

Do wyszukania plików potrzebnych do zainstalowania obsługi WMS i PostgreSQLa (curl-config i pg_config) użyłem narzędzia apt-file

sudo apt-get install apt-file
apt-file update
apt-file find curl-config
apt-file find pg_config

Wyszukane pakiety to m.in. libcurl4-openssl-dev i postgresql-common i takie zainstalujemy:

sudo apt-get install libcurl4-openssl-dev
sudo apt-get install postgresql-common

Do postgresql przyda się jeszcze libpg-dev (dla instalacji klienckiej).

sudo apt-get install libpq-dev

Dygresja: Dla Fedory 16 instalacja przebiega bardzo podobnie. W moim przypadku brakowało mi kompilatora g++. Instalacja pakietu poleceniem:

yum install gcc-c++

uruchamianym jako root.

Kompilacja GDAL

Plik gdal-1.9.0.tar.gz rozpakowujemy poleceniem:

tar xfvz gdal-1.9.0.taz.gz

w dowolnym katalogu.

W katalogu gdal-1.9.0 uruchamiamy komendy:

./configure –with-oci=yes –with-oci=yes --with-curl=/usr/bin/curl-config --with-pg=/usr/bin/pg_config
make
sudo make install
export LD_LIBRARY_PATH=$LD_LIBRARY_PATH:/usr/local/lib

Następnie dodać ostatnią linijkę do .bashrc. Ten wpis umożliwia uruchamianie GDALa po restarcie komputera.

Możliwe problemy

– Sqlplus nie uruchamia się.

Trzeba doinstalować brakujący pakiet:

sudo apt-get install libaio1

– configure nie może znaleźć bibliotek.

Można spróbować utworzyć dodatkowe dowiązania do katalogu z instant clientem:

mkdir rdbms
cd rdbms/
ln -s ~/oracle/instantclient_11_2/ demo
ln -s ~/oracle/instantclient_11_2/ public

Poradnik bazuje na:

Zapraszam do przeczytania mojego nowego artykułu ma olejarz.net

http://olejarz.net/2012/05/jaki-linuks-jest-najlepszy-moje-przemyslenia-i-doswiadczenia/

Jedną z funkcji programu jest pobieranie danych rastrowych z WMS.
WMS – Web Map Service – stworzony przez Open Geospatial Consortium (OGC) międzynarodowy standard internetowego serwisu do tworzenia i udostępniania map.

Pierwszym etapem jest znalezienie adresów serwerów udostępniających usługę WMS. Do tego celu posłużymy się aplikacją geoportalu: www.geoportal.gov.pl -> MAPY.

 

Po załadowaniu aplikacji klikamy w ikonę na pasku narzędzi: „Zdefiniuj źródło danych”. W okienku zaznaczamy po lewej stronie „WMS”, następnie klikamy na wybrane źródło. W polu „URL” pojawi się adres, który możemy skopiować.

Wybieramy następujące adresy:
Państwowy Rejestr Granic – http://sdi.geoportal.gov.pl/wms_prg/wmservice.aspx
Ortofotomapę – http://sdi.geoportal.gov.pl/wms_orto/wmservice.aspx
Powiat mielecki – http://87.116.242.30/wms/geoportal/wms.php

Uruchamiany QGIS. Najpierw należy ustawić układ współrzędnych, w którym będziemy pracować: z menu górnego wybieramy Ustawienia -> Właściwości projektu.

Na zakładce Układ współrzędnych odszukujemy „układ 92”. Jego kod EPSG to 2180.

EPSG – European Petroleum Survey Group
EPSG opracowało EPSG Geodetic Parameter Set – bazę danych, w której zawarte są informacje o parametrach definiujących kształt Ziemi, elipsoidach odniesienia, systemach współrzędnych geograficznych, odwzorowaniach kartograficznych, jednostkach miary, etc. Zadania EPSG zostały przejęte w 2005 roku przez nowo utworzoną organizację International Association of Oil and Gas Producers (OGP). (http://pl.wikipedia.org/wiki/European_Petroleum_Survey_Group)

Dodajemy nową warstwę WMS:

 

W okienku „Dodaj warstwę z serwera”, w zakładce „Utwórz nowe połączenie WMS” wpisujemy nazwę i URL Państwowego Rejestru Granic (PRG).
Po zatwierdzeniu wybieramy z listy rozwijalnej PRG i klikamy przycisk połącz. Po otrzymaniu pełnej odpowiedzi wybieramy warstwy Województwa i Powiaty. Kodowanie obrazu PNG (umożliwi przezroczystość warstw), układ współrzędnych ETRS89 / Poland CS92. Układ warstwy powinien zgodzić się z układem projektu.
Podobnie dodajemy warstwy ortofotomapy (1 warstwa) i powiatu mieleckiego (warstwa „dzialki” i „budynki”).

Po dodaniu warstw zbliżamy się do północno-zachodniej części Województwa Podkarpackiego (blisko granicy z województwami Świętokrzyskim i Małopolskim), aż do wyświetlenia zdefiniowanych warstw. W przypadku trudności ze znalezieniem odpowiedniego zakresu warto dodać warstwę Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych z Geoportalu.

Zapis ortofotomapy do pliku

Pobieranie ortofotomapy zwykle długo trwa, więc można zapisać jej część do pliku graficznego wraz z georeferencją. W tym celu ustawiamy zakres wyświetlania mapy i wyłączamy wszystkie warstwy oprócz ortofotomapy. Z menu górnego wybieramy Plik-> Zapisz obraz jako… Do standardowego pliku graficznego został wygenerowany dodatkowy plik tekstowy z informacją o georeferencji. Zapisany wcześniej plik dodajemy do mapy jako warstwe rastrową.

QGIS umożliwia dość proste pobieranie ortofotomapy. Chcąc zdefiniować szerszy zakres czy też rozdzielczość pobieranych bitmap trzeba posłużyć się bardziej zaawansowanym narzędziem, np. biblioteką GDAL. Zobacz:
http://terraobserver.blogspot.com/2009/07/pobieranie-map-z-serwerow-ars.html

Postanowiłam spróbować poszukać informacji na temat tego rodzaju kompresji, gdyż spotkałam się z nią niedawno i jak dotąd miałam o tej kompresji niewielką wiedzę, a dzięki próbie zorientowania się w temacie na pewno udało mi się ją choć trochę pogłębić.

Kilka słów

Kompresja LZW powstała w 1984r. Jest metodą bezstratnej kompresji słownikowej, będącą modyfikacją metody LZ78. Metoda ta wykorzystuje fakt, że w grafice występują powtarzające się ciągi punktów. Algorytm ten oparty jest nie tylko na powtarzalności pojedynczych elementów o takiej samej barwie (informacja nadmiarowa), ale potrafi także „zapamiętywać” różne połączenia znaków. Jest to możliwe dzięki temu, że w trakcie kompresji tworzy się słownik takich połączeń. Interesujące jest to, że słownik nie musi być przesłany wraz ze skompresowanym plikiem, bowiem podczas dekompresji dekoder potrafi otworzyć taki słownik w trakcie dekompresowania informacji. Powtarzające się znaki czy też zbitki znaków zastępowane są przez kody liczbowe i zapisywane w tablicy kodowej.

Kompresja jest tym lepsza, im więcej jest w obrazie informacji nadmiarowej. Kompresja LZW pozwala uzyskać stopień kompresji od 20% nawet do 80% pierwotnej wielkości kompresowanego pliku (zależy to od wielkości i rodzaju grafiki).

Przez pewien czas LZW objęte było patentem. To spowodowało rozpoczęcie prac nad nowym algorytmem kompresji obrazów. Dzięki temu powstał format PNG.

Nazwa

Twórcami kompresji są Abraham Lempel (izraelski informatyk), Jacob Ziv (izraelski informatyk) oraz Terry A. Welch (skrót LZW pochodzi od nazwisk twórców Lempel-Ziv-Welch). Lempel i Ziv opracowali podstawy teoretyczne, a Welch opisał jej implementację.

Lempel i Ziv są najbardziej znani dzięki stworzeniu bezstratnej kompresji Lempel-Ziv (LZ77 i LZ78), której modyfikacją jest metoda LZW.

Zastosowanie LZW w praktyce

Algorytm LZW znalazł praktyczne zastosowanie w:

  • format *.gif zapisu plików graficznych (dzięki dużej kompresji format ten odniósł sukces i zyskał popularność, obok formatu *.jpg jest najważniejszym formatem graficznym w Internecie),
  • formaty PostScript i PDF (kompresja bitmap, filtry kodujące fragmenty dokumentu),
  • programy do kompresji plików – ARC, PAK, UNIX-owy compress,
  • transmisja modemowa.

Zasada działania

Pojęcia używane w teorii kompresji bezstratnej:

Alfabet  kompresora – zestaw wszystkich znaków, jakie mogą się pojawić w danych nieskompresowanych (czyli na wejściu). W określonym zastosowaniu kompresora alfabet jest zwykle stały i znany z góry.

Słownik kompresora – jest to struktura (np. tablica) zawierająca części wiadomości wejściowej oraz przypisane im kody na wyjściu kompresora. Słownik powstaje zwykle dynamicznie w trakcie kodowania wiadomości (nie jest stały i znany z góry), zatem zależy on od kompresowanej  treści. W zależności od algorytmu kompresji słownik jest bądź też nie jest przesyłany w skompresowanej wiadomości.

Przypadek kompresji LZW

Kompresja LZW nie wymaga przesłania słownika wraz ze skompresowaną wiadomością, gdyż dynamicznie jest w stanie odtworzyć słownik w trakcie dekompresji. Po określeniu ile bitów zajmą zakodowane wszystkie symbole z alfabetu cały alfabet jest wstawiany do słownika. Zarówno kompresor jak i dekompresor „znają” alfabet, dlatego też nie ma potrzeby przesyłania go do dekompresji. Pozostała część słownika zawierająca symbole złożone jest odtwarzana przez dekoder na bieżąco, także też nie ma potrzeby jej przesyłania. Zatem słownik w ogóle nie musi być przesłany do procesu dekompresji.

Schemat kodowania danych z wykorzystaniem kompresji LZW:

Test

Chcąc zobaczyć jaki wpływ na wielkość obrazu ma kompresja LZW (w jak dużym stopniu zmienia się wielkość pliku po zastosowaniu tej kompresji) zrobiłam prosty test. W programie GIMP dokonałam różnych wariantów zapisu plików.

W teście badałam 3 pliki:

cały obraz jednolitego koloru – białego,

obraz zawierający 1 element – na białym tle czarny prostokąt,

obraz zawierający wiele elementów – na białym tle linie o przypadkowym kształcie i przebiegu będące w różnych barwach.

Warianty te przedstawia poniższa tabela:

Wariant 1 : Rozdzielczość 72 dpi, obraz o wymiarach 10 cm x 10 cm

Badany plik

Rozmiar pliku *.tif bez kompresji [Kb]

Rozmiar pliku *.tif z kompresją LZW [Kb]

Udział % pliku skompresowanego w stosunku do nieskompresowanego

A.

235

3

1,3 %

B.

4

1,7 %

C.

18

7,7 %

Wariant 2 : Rozdzielczość 508 dpi, obraz o wymiarach 10 cm x 10 cm

A.

11720

39

0,3 %

B.

46

0,4 %

C.

144

1,2 %

Wariant 3 : Rozdzielczość 72 dpi, obraz o wymiarach 100 cm x 100 cm

A.

23548

64

0,3 %

B.

75

0,3 %

C.

272

1,2 %

Wnioski:

Z powyższego testu ciężko wyciągnąć konkretne wnioski. Dodatkowo fakt, że poszczególne plik (A, B, C) nie były identyczne, a zawsze rysowane od nowa sprawia, że niewłaściwe jest porównywanie ich między sobą (wariant 1, wariant 2, wariant 3). Mimo wszystko myślę, że można spróbować pewne prawidłowości wyszukać, a mianowicie:

–  w przypadku plików nieskomplikowanych kompresja LZW jest bardzo wskazana, gdyż fakt, że kompresuje ona ciągli powtarzających się znaków sprawia, że wielkość pliku skompresowanego jest o wiele mniejsza niż pliku nie poddanego kompresji (w teście wielkość skompresowanego obrazu to max. ok. 8% pliku nieskompresowanego),

– im większe wymiary obrazu lub jego rozdzielczość tym kompresja ta jest bardziej widoczna.

Oczywiście, aby pokusić się o konkretniejsze wnioski powinno się przeprowadzić o wiele więcej wariantów, ale myślę, że już teraz widać, iż kompresja ta warta jest uwagi.

Bibliografia:

http://pl.wikipedia.org/wiki/LZW

http://www.digipedia.pl/def/doc/id/575824065/name/LZW/

http://teleinfo.pb.edu.pl/krashan/files/syst_mult_wyklad_2.pdf


Wariant 1 : Rozdzielczość 72 dpi, obraz o wymiarach 10 cm x 10 cm

Badany plik

Rozmiar pliku *.tif bez kompresji [Kb]

Rozmiar pliku *.tif z kompresją LZW [Kb]

Udział % pliku skompresowanego w stosunku do nieskompresowanego

A.

235

3

1,3 %

B.

4

1,7 %

C.

18

7,7 %

Wariant 2 : Rozdzielczość 508 dpi, obraz o wymiarach 10 cm x 10 cm

A.

11720

39

0,3 %

B.

46

0,4 %

C.

144

1,2 %

Wariant 3 : Rozdzielczość 72 dpi, obraz o wymiarach 100 cm x 100 cm

A.

23548

64

0,3 %

B.

75

0,3 %

C.

272

1,2 %

Web Coverage Service (WCS) jest usługą sieciową dostarczającą rastrowe warstwy informacyjne. Warstwami w tym przypadku są ciągłe dane przestrzenne dotyczące pokrycia terenu, m.in. zdjęcia lotnicze i satelitarne, dane o pokryciu i wysokości terenu. [2]
WCS zapewnia dostęp do potencjalnie szczegółowych i bogatych zasobów informacji geoprzestrzennej, które są użyteczne do renderowania warstw pokrycia terenu po stronie klienta w architekturze klient-serwer. WCS pozwala, podobnie jak WMS i WFS, na pobieranie fragmentów danych w zależności od zapotrzebowania lub ograniczeń klienta. [2] WCS jest normą ISO/CD 19123.

Web Processing Service (WPS) został stworzony w celu publikacji obliczeń geoprzestrzennych oraz wyszukiwania i powiązania tych obliczeń z klientem. Termin „obliczenia” został użyty w znaczeniu algorytmów, przeliczeń oraz modelowania danych przestrzennych. „Publikacja” oznacza możliwość udostępniania informacji urządzeniom przetwarzającym dane w taki sposób jak metadane są udostępniane użytkownikom. WPS może być skonfigurowany w taki sposób, aby udostępniać funkcjonalności GIS klientom przez sieć włączając w to zaprogramowane wcześniej obliczenia i modele obliczeń danych przestrzennych.
WPS umożliwia proste kalkulacje, np. różnica pomiędzy ilością zachorowań pomiędzy porami roku, jak również skomplikowane, takie jak globalny model klimatu. Zastosowanie WPS jest możliwe zarówno na danych wektorowych, jak i rastrowych. [3]

Literatura:

1. Olejarz, Grzegorz. Możliwości realizacji symbolizacji treści kartograficznych w serwisach usług geoprzestrzennych klasy OGC. Praca magisterska. Promotor: dr inż. Artur Krawczyk. Kraków : AGH, 2009.

2. Open GIS Consortium Inc. Web Coverage Service (WCS) Implementation Standard 2008.

3. Open GIS Consortium Inc. Web Processing Service 2007.

Web Feature Service (WFS) pozwala klientowi odbierać i aktualizować dane przestrzenne zapisane w metajęzyku znacznikowym GML. Wysyłaniem i odbieranie danych geograficznych odbywa się poprzez Internet przy użyciu protokołu Hypertext Transfer Protocol (HTTP). Dane te można traktować jako „kod źródłowy” mapy, dzięki któremu zostanie wygenerowana mapa. WFS jest standardem ISO/CD 19142. Aktualną wersją WFS jest 1.1.0.

Cechy WFS:

  • WFS przesyła aktualne dane geograficzne oraz ich atrybuty. Dzięki temu możliwe są analizy przestrzenne, nie tylko graficzna prezentacja,
  • WFS jest standardem – umożliwia to zastosowanie go na wielu platformach,
  • interoperacyjność – WFS jest otwartym standardem, istnieje możliwość wymiany danych pomiędzy wieloma platformami: serwerami i klientami,
  • minimalnym wymogiem do odbioru danych WFS jest dostęp do Internetu i przeglądarka internetowa. Zastosowanie protokołu przesyłu danych przez Internet daje możliwość pobierania i przeglądania danych geograficznych z różnych serwerów źródłowych. Wielu ludzi może jednocześnie pracować na tych samych danych,
  • nie trzeba kopiować danych na lokalny komputer,
  • pobieranie tylko potrzebnych danych – WFS pozwala na zastosowanie filtrów,
  • edycja danych – w WFS jest zastosowana dwustronna komunikacja,
  • zabezpieczenia – możliwe jest stosowanie zabezpieczeń ze względu na protokół internetowy.

Do serwera WFS można wysłać następujące zapytania o dane [2]:

  • GetCapabilities – opis możliwości serwera,
  • DescribeFeatureType – opis struktury obiektów,
  • GetFeature – zapytanie o konkretne obiekty,
  • GetGmlObject – polecenie przeslania instancji obiektu poprzez XLinks
  • Transaction – tworzenie, modyfikacja i usuwanie obiektów,
  • LockFeature – blokada obiektu lub obiektów na czas trwania transakcji.

Przykładowe zapytanie WFS:
http://www.example.com/wfsserver?service=wfs&version=1.1.0&request=GetCapabilities

Przykładowa odpowiedź serwera (fragment):

<WFS_Capabilities version="1.1.0" xsi:schemaLocation="http://www.opengis.net/wfs http://schemas.opengis.net/wfs/1.1.0/wfs.xsd http://www.opengis/net/ows http://schemas.opengis.net/ows/1.0.0/owsAll.xsd">
<ows:ServiceIdentification>
<ows:Title>USGS Framework Layer WFS</ows:Title>
<ows:Abstract>A WFS serving USGS framework layers.
</ows:Abstract>
(...)
<ows:HTTP>
<ows:Get xlink:href=
"http://frameworkwfs.usgs.gov/framework/wfs/wfs.cgi
?DATASTORE=Framework&"/>
<ows:Post xlink:href=
"http://frameworkwfs.usgs.gov/framework/wfs/wfs.cgi
?DATASTORE=Framework"/>
</ows:HTTP>
</ows:DCP>
<ows:Parameter name="AcceptVersions">
<ows:Value>1.1.0</ows:Value>
<ows:Value>1.0.0</ows:Value>
(...)

Literatura:
1. Olejarz, Grzegorz. Możliwości realizacji symbolizacji treści kartograficznych w serwisach usług geoprzestrzennych klasy OGC. Praca magisterska. Promotor: dr inż. Artur Krawczyk. Kraków : AGH, 2009.
2. Open GIS Consortium Inc. Web Feature Service Implementation Specification 2005.

Kolejnymi przydatnymi według mnie funkcjami, które oferuje Quantum Gis, jest kalibracja rastra oraz korzystanie z opcji tworzenia poligonu z zasięgu warstwy.

1. Tworzenie poligonu z zasięgu warstwy

Narzędzie to można znaleźć w zakładce:  Narzędzia -> Narzędzia badawcze -> Poligon z zasięgu warstwy.

1a

Rys.1.

Funkcja to pozwala na stworzenie poligonu otaczającego wszystkie elementy warstwy, wokół której został stworzony:

2

Rys.2. Warstwa wokół której zostanie stworzony poligon

3

Rys.3. Rezultat użycia  narzędzia Poligon z zasięgu warstwy (seledynowy poligon)

Opcja ta jest bardzo przydatna do określenia zasięgu warstwy rastrowej. Przykładem jest brak możliwości sprawdzenia nagłówka obrazu rastrowego zapisanego w formacie geotiff tak, aby móc odczytać współrzędne, na które obraz jest wczytywany. Rozwiązaniem w takiej sytuacji może być  wygenerowanie poligonu określającego zasięg rastra (przy użyciu powyższego narzędzia). Wchodząc do tabeli nowo powstałej warstwy poligonowej można zobaczyć  jej atrybuty (m.in. Xmin, Xmax, Ymin, Ymax).

2. Kalibracja rastra

Kalibracja rastra w programie Quantum Gis przeprowadzana jest przy użyciu narzędzia Georeferencer:

4

Rys.4.

Po włączeniu tej funkcji w oknie Georeferencer należy wczytać obraz, który będzie kalibrowany. Raster ten pojawi się w oknie Punkty referencyjne. Aby wpasować dany obraz trzeba określić jego punkty dostosowania. W tym celu używa się poniżej zaznaczonej ikony:

5

Rys.5.

Przy pomocy powyższej funkcji wskazujemy kolejno punkty na wpasowywanym rastrze oraz odpowiadające im punkty na obrazie wzorcowym. Kalibracja może się odbywać na dwa sposoby:

I.   Kalibracja na punkty o znanych współrzędnych – wtedy w oknie Wpisz współrzędne mapy wpisujemy  współrzędne    X i Y (rys.6),

II.  Kalibracja w oparciu o wpasowany obraz – wówczas w oknie tym używamy klawisza z obszaru mapy i wskazujemy na wzorcowej (wpasowanej) mapie punkt, na który chcemy wczytać kalibrowany obraz (rys.6).

6

Rys.6.

Po wyszukaniu odpowiedniej ilości punktów dostosowania oraz wyborze transformacji (Helmerta bądź liniowej) przy użyciu opcji Stwórz bądź Stwórz i wczytaj warstwę można zakończyć proces kalibracji.

W trakcie wpasowania powstaje plik zapisywany na dysku w formacie *.wld, który zawiera parametry wpasowania (zawiera identyczne parametry jak plik *.tfw). Można zatem próbować stworzyć z niego plik *.tfw otrzymując tym samym Word file. Problem z formatem *.wld jest bowiem taki, że inne niż Quantum Gis programy nie uznają tego pliku (ja przynajmniej na taki kłopot natrafiłam).

Zapoznawanie się z darmowym oprogramowaniem GIS rozpoczynam od QGIS (wersja 1.0.2). Można go pobrać ze strony http://qgis.org/en/download.html. Moim założeniem jest poznanie programu, szczególnie próba wyszukiwania opcji czy możliwości danego oprogramowania, z którymi nie spotkałam się wcześniej w innych, znanych mi dotychczas, aplikacjach GIS.

Nowymi rzeczami, na jakie natrafiłam w QGIS jest np. możliwość tworzenia zakładek i akcji.

1. ZAKŁADKA

Zakładka – jest to zapisany widok danego fragmentu mapy. Opcja ta może się okazać pomocna, jeśli mamy do czynienia z dużą mapą (np. całego świata), a często korzystamy z powiększenia tylko do jej fragmentu (np. opracowujemy tylko obszar Polski – w tym momencie możemy założyć sobie i zapisać zakładkę pokazującą tylko ten teren).

Jak stworzyć zakładkę:

Dysponuję danymi obejmującymi określony zakres (poligony narysowane dowolnie na potrzeby tego zagadnienia)

1

Rys.1. Obszar z danymi

Często będę korzystać z przybliżenia do poligonu np.7, dlatego do niego stworzę zakładkę.

W tym celu zaznaczam interesujący mnie obiekt (ikona oznaczona nr 1 na rys.1),  a następnie przybliżam do zasięgu zaznaczonego obiektu (ikona nr 2 na tym samym rysunku).

Następnie wybieram Widok – > Nowa zakładka, albo Ctrl + B z klawiatury, (rys.2.) i nadaję nazwę tworzonej zakładce (rys.3).

2

Rys.2.

3

Rys.3.

Aby „otworzyć” daną zakładkę : Widok -> Pokaż zakładkę (albo klawisz B z klawiatury) i Powiększ do danej zakładki.

2. AKCJA

Akcja – jest to opcja w programie umożliwiająca połączenie danych zawartych w projekcie z zewnętrznymi informacjami, takimi jak zdjęcia, opisy danych obiektów itp., które znajdują się na dysku bądź też odnaleźć je można w Internecie. Akcje warto stosować, jeśli często, bazując na informacjach zawartych w projekcie, szuka się wiadomości o nich „na zewnątrz”.

Aby wejść do zakładki odpowiedzialnej za akcje należy kliknąć dwukrotnie na danej warstwie, dla której stworzona będzie akcja (ewentualnie prawy klawisz myszy ->Właściwości), a następnie zakładka Akcje (rys.4).

4

Rys.4.

W polu Nazwa należy wpisać „Nazwę” (krótki opis) tworzonej akcji, tak, aby wiadomo było, co będzie ona wywoływać.

W polu Akcja wpisujemy całą „komendę”, którą akcja będzie wykonywać.

  • Akcja odwołująca się do informacji z Internetu

Celem będzie stworzenie akcji, która będzie odnajdywać w Wikipedii  informacje o danym lotnisku (w tabeli atrybutów nazwa lotniska to atrybut NAME – rys.5).

5

Rys.5.

Chcąc otrzymać taką akcję należy w polu Akcja wpisać następującą komendę:

6

Rys.6.

Następnie należy użyć Wstaw akcję i OK. Aby wypróbować jej działanie należy użyć opcji informacji o obiekcie

i po kliknięciu na dany obiekt w oknie z informacjami będzie się znajdować nazwa nowo stworzonej akcji. Po kliknięciu na akcję nastąpi jej uruchomienie.

  • Akcja otwierająca zdjęcie interesującego obiektu znajdujące się na dysku

Akcja ta jest tworzona w identyczny sposób jak powyżej przedstawiona, zmienia się jedynie wpisywana w pole Akcja komenda.

7

Rys.7.

Bibliografia:

http://robert.szczepanek.pl/qgis_tutorial.php

http://grass-gis.pl/doc/Wprowadzenie_do_Quantum_GIS.pdf

Open Geospatial Consortium, Inc ® (OGC) jest to stowarzyszenie 381 firm, agencji rządowych i uczelni, które opracowuje dostępne publicznie specyfikacje i standardy. Specyfikacje OGC są interoperacyjne, otwarte i darmowe.

OGC opracowało 28 standardów. Można podzielić je na reguły dotyczące usług sieciowych oraz na reguły danych. Usługi sieciowe („Web Services”) są oprogramowaniem serwerowym, które udostępniają zestandaryzowane dane przestrzenne. [1]

Web Map Service

Web Map Service (WMS) jest usługą sieciową, która dynamicznie udostępnia dane przestrzenne w postaci rastrów. WMS jest interfejsem pomiędzy programem użytkownika, a serwerem map, który umożliwia budowanie systemów GIS z wykorzystaniem protokołu HTTP. [2]

Server WMS obligatoryjnie udostępnia dwa polecenia:

  • Get Capabilities – serwer generuje informacje o swoich możliwościach funkcyjnych i zgromadzonych danych,
  • Get Map – pozwala użytkownikowi sprecyzować parametry oczekiwanego pliku graficznego.

Polecenie opcjonalne:

  • Get Feature Info – może nastąpić jedynie po poleceniu Get Map, pozwala klientowi otrzymać dodatkowe informacje charakteryzujące specyficzne punkty na mapie.

Aktualną wersją Web Map Service jest 1.3. W 2005 roku specyfikacja WMS stała się normą ISO o numerze 19128.
Uzyskana mapa cechuje się kartometrycznością – posiada układ współrzędnych oraz ma określony rozmiar.

Przykład działania WMS – zapytanie do serwera :

http://sdi.geoportal.gov.pl/
wms_prg/wmservice.aspx?
request=getmap
&version=1.3.0
&service=WMS
&srs=EPSG:2180
&format=image/png
&bbox=100000,123806,745803,864502
&width=1800
&height=1500
&styles=
&layers=Wojewodztwa

Bezpośredni odnośnik

Serwer otrzymał zapytanie o mapę w postaci pliku rastrowego „png” w układzie współrzędnych państwowych „1992” (EPSG:2180).
Odpowiedź serwera (w postaci pliku rastrowego – na potrzeby opracowania rozmiar mapy został dopasowany do strony):

WMS

WMS

Literatura:
1. Olejarz, Grzegorz. Możliwości realizacji symbolizacji treści kartograficznych w serwisach usług geoprzestrzennych klasy OGC. Praca magisterska. Promotor: dr inż. Artur Krawczyk. Kraków : AGH, 2009.
2. Open GIS Consortium Inc. OpenGIS Web Map Server Implementation Specification. 2006.